Waarom is een volle koelkast of vriezer energiezuiniger?
Waarom kan een goed gevulde koelkast of vriezer helpen om kou vast te houden?
Bij tips voor het gebruik van koelkasten en vriezers lees je soms dat een goed gevuld apparaat kan helpen om de temperatuur stabiel te houden. Maar waarom is dat eigenlijk zo? En welke factoren spelen hierbij een rol?

Wat gebeurt er als je de koelkast- of vriezerdeur opent?
Elke keer wanneer je de deur van de koelkast of vriezer opent, ontsnapt er koude lucht en komt er warmere lucht voor in de plaats. Na het sluiten van de deur moet het apparaat de temperatuur weer terugbrengen naar de ingestelde koel- of vriestemperatuur.
Je hebt vast wel eens gehoord dat warme lucht lichter is dan koude lucht. Denk maar aan het principe van een luchtballon. Doordat de lucht in de luchtballon warmer is dan de lucht buiten de ballon, stijgt de luchtballon op. Zo werkt het ook met de koude lucht in een koelkast of vriezer. Als je met blote voeten de vriezerdeur opent, kun je voelen dat de koude lucht uit de vriezer naar beneden stroomt.
Het verschilt ook nog of je een staande vriezer (vrieskast) hebt of een liggende vriezer (vrieskist). Doordat bij een vrieskist de deur aan de bovenzijde van de vriezer zit, kan er bij het openen minder koude lucht ontsnappen dan bij een vrieskast met de deur aan de voorzijde.

Wat gebeurt er als je nieuwe producten toevoegt aan een koelkast of vriezer?
Wanneer je nieuwe producten toevoegt, moet de koelkast of vriezer deze producten tot de juiste bewaartemperatuur afkoelen. Daardoor kan het apparaat tijdelijk meer energie gebruiken.
Nieuwe producten zijn vaak op kamertemperatuur, of licht bevroren als ze net uit de vriezer van de supermarkt komen en je ze onderweg goed koud hebt gehouden. Het apparaat moet deze producten vervolgens tot de ingestelde temperatuur afkoelen. Tegelijkertijd moeten de producten die al in de koelkast of vriezer liggen op de juiste temperatuur blijven.
Vriezers hebben een bepaald vriesvermogen. Met name bij invriezen is dit belangrijk. Als je in één keer veel producten tegelijkertijd wilt invriezen, heeft de vriezer daar tijd voor nodig. Door de toevoeging van nieuwe producten kan de temperatuur in de vriezer tijdelijk iets stijgen. Hoe groter het vriesvermogen van de vriezer, hoe meer nieuwe producten het apparaat binnen een bepaalde tijd kan invriezen. Het vriesvermogen van een vriezer kan bijvoorbeeld 10 kg / 24h zijn. Dat betekent dat het apparaat is ontworpen om binnen 24 uur maximaal 10 kilo aan nieuwe producten in te vriezen onder de daarvoor geldende test- en gebruiksomstandigheden.
Sommige koelkasten en vriezers hebben een functie die helpt om nieuwe producten sneller tot de juiste temperatuur af te koelen. Liebherr noemt dit bijvoorbeeld SuperCooling of SuperFrost. Hierbij werkt het apparaat tijdelijk intensiever om nieuwe producten sneller af te koelen of in te vriezen. Bij sommige vriezers kun je deze functie vooraf inschakelen, zodat de temperatuur al lager is voordat je nieuwe diepvrieswaren toevoegt. Daarna schakelt het apparaat weer terug naar de normale instellingen.

Gekoelde producten helpen de temperatuur stabiel te houden
Wanneer nieuwe producten worden afgekoeld, moet de koelkast of vriezer warmte aan deze producten onttrekken. Zodra de producten de ingestelde koel- of vriestemperatuur hebben bereikt, hoeven ze alleen nog op die temperatuur te worden gehouden.
In de praktijk moet een koelkast of vriezer blijven koelen om warmte die van buiten het apparaat binnendringt te compenseren. Hoe vaak en hoe lang het apparaat daarvoor moet koelen, hangt onder andere af van de isolatie, de omgevingstemperatuur, de ingestelde temperatuur en hoe vaak de deur wordt geopend.
Bij vriezers wordt vaak vermeld hoe lang het apparaat producten bij een stroomstoring voldoende koud kan houden. Deze bewaartijd verschilt per apparaat en hangt onder andere samen met de constructie en isolatie van de vriezer.

Ingevroren producten werken als een koudebuffer
Bevroren producten in de vriezer kunnen helpen om de temperatuur stabiel te houden. Denk bijvoorbeeld aan een koelelement dat je in de vriezer bevriest en daarna gebruikt in een koeltas of koelbox. Een ingevroren product kan op vergelijkbare wijze koude opslaan.
Bij het openen van de vriezerdeur kan koude lucht ontsnappen, terwijl ingevroren producten minder snel van temperatuur veranderen. Daardoor kunnen de aanwezige producten helpen om temperatuurschommelingen te beperken.
Minder vrije luchtruimte kan het verlies van koude lucht beperken
Bij het openen van een koelkast of vriezer wordt een deel van de koude lucht vervangen door warmere lucht uit de omgeving. Als er producten in het apparaat staan, blijft er minder vrije ruimte over voor lucht. Daardoor kan er bij het openen van de deur minder koude lucht worden uitgewisseld. De aanwezige gekoelde of ingevroren producten helpen daarnaast om de temperatuur in het apparaat stabiel te houden.
Houd wel ruimte voor luchtcirculatie
Als je de koelkast met producten vult, moet er wel voldoende ruimte overblijven voor een goede luchtcirculatie. Blokkeer geen lucht- of ventilatiegaten en zorg ervoor dat de lucht vrij door de hele koelkast of vriezer kan stromen. Anders kan de werking van het apparaat worden gehinderd en kan de temperatuur minder gelijkmatig worden verdeeld.
Conclusie: een goed gevulde koelkast of vriezer kan helpen om de temperatuur stabiel te houden
Wanneer je nieuwe producten toevoegt, moet het apparaat deze eerst tot de ingestelde temperatuur afkoelen. Zodra de producten koud zijn, kunnen ze helpen om de temperatuur in de koelkast of vriezer stabiel te houden. Doordat producten een deel van de beschikbare ruimte innemen, blijft er bovendien minder vrije luchtruimte over die bij het openen van de deur kan worden uitgewisseld met warmere lucht uit de omgeving.

Praktisch omgaan met de ruimte in je koelkast of vriezer
Bij de keuze voor een koelkast of vriezer is het handig om rekening te houden met de hoeveelheid producten die je er normaal gesproken in bewaart. Een apparaat dat qua inhoud goed aansluit bij je gebruik voorkomt onnodig veel lege ruimte. Vul het apparaat niet te vol en houd altijd voldoende ruimte vrij voor de luchtcirculatie die nodig is voor een goede werking.
Tip: ontdooi bevroren producten in de koelkast
Een bevroren product kun je in de koelkast laten ontdooien in plaats van op het aanrecht, zolang dit past bij de bewaarinstructies van het product. Het product neemt tijdens het ontdooien warmte op uit de koelkast en kan daardoor tijdelijk helpen om de temperatuur in de koelkast stabiel te houden. Houd er rekening mee dat ontdooien in de koelkast doorgaans langer duurt.

Liever persoonlijk advies?
Kom naar een van onze 140 winkels verspreid over Nederland. De adviseur in de winkel staat voor je klaar en geeft graag antwoord op al je vragen!